1868 - Μεγάλο Θαύμα της Αγίας Ζώνης στον μακάριο Γέροντα Δανιήλ Κατουνακιώτη

Επιστρέφοντας στο Άγιον Όρος αφού πρώτα παρέλαβε τις αποσκευές του από την Μονή του Αγίου Παντελεήμονος, σκέφθηκε να κατευθυνθή στην αρχαία μονή του Βατοπεδίου. Δεν πρόλαβε καλά-καλά να φθάση και έπαθε οξεία προσβολή της νεφρίτιδος. Ο «σκόλοψ τη σαρκί» τον εκέντησε αυτή την φορά πολύ οδυνηρά και τον καθήλωσε για εβδομάδες στο κρεββάτι.

Οι Προϊστάμενοι της μονής τον ενοσήλευσαν με περισσή αγάπη. Περισσότερη όμως στοργή του έδειξε ο μεγάλος γιατρός του Όρους, η Θεοτόκος.

Στο Βατοπέδι τιμάται ιδιαίτερα η Παναγία. Το Καθολικό του είναι επ΄ ονόματι του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, οι δε θαυματουργές εικόνες της (Βηματάρισσα, Εσφαγμένη, Ελεοβρύτις, Αντιφωνήτρια, Παραμυθία…) φορτωμένες με θαυμαστές ευλαβικές διηγήσεις. Εκεί φυλάσσεται και η θαυματουργός Αγία Ζώνη της Θεοτόκου, που υπήρχε άλλοτε στην Κωνσταντινούπολη «εν τω σεβασμίω Αυτής οίκω, τω όντι εν τοις Χαλκοπρατείοις», στις Βλαχέρνες.

Ο π. Δανιήλ έτρεφε ιδιαίτερη ευλάβεια στην Κυρία Θεοτόκο. Την ίδια ευλάβεια και την ίδια εμπιστοσύνη και την ίδια τιμή, πού έχουν απέναντι της όλοι οι άγιοι. Την ίκέτευσε, λοιπόν, να τον επισκεφθή στην οδύνη του. Την ικέτευσε με δάκρυα και θέρμη και ήταν βέβαιος για την απάντηση. Ήξερε τις υποσχέσεις της. Ήταν δυνατόν να μην τις εκπλήρωση; Και πράγματι. Την ημέρα που το μοναστήρι γιόρταζε την εορτή της Αγίας Ζώνης (31 Αυγούστου), ο ασθενής γιατρεύθηκε ξαφνικά και η θεραπεία του ήταν οριστική! Ποτέ πια δεν τον ενώχλησε η φοβερή αυτή αρρώστεια, που τον ταλαιπώρησε δέκα ολόκληρα χρόνια. Πως να ευχαρίστηση την Πανάμωμη Μητέρα των μοναχών, πως να την υμνήση;

«Μεταβολή των θλιβομένων, απαλλαγή των ασθενούντων υπάρχουσα Θεοτόκε Παρθένε, σώζε πόλιν και λαόν, των πολεμουμένων η ειρήνη, των χειμαζομένων η γαλήνη, η μόνη προστασία των πιστών».

Τέτοιοι ύμνοι δοξολογίας και δεήσεως θα γέμιζαν την ψυχή του, θα ξεχείλιζαν από το στόμα του.

Μετά την θεραπεία του σχεδίαζε να φύγη άπό τό Βατοπέδι. Ήταν ιδιόρρυθμο μοναστήρι και η παραμονή του σ΄ένα τέτοιο κλίμα τον εκούραζε πολύ. Όχι. Ο γερο – Δανιήλ δεν αγαπούσε τις ιδιορρυθμίες, πού είναι ξένες και άγνωστες στην αληθινή μοναχική ζωή. Μέσα στο πνεύμα του σωστού μοναχισμού είναι το Κοινόβιο, στο οποίο, όπως λέει ο Μέγας Βασίλειος, «δεν υπάρχει το δικό μου και το δικό σου, το θέλημἀ μου και το θέλημά σου».

Ήθελε, λοιπόν, να φύγη, μα οι πατέρες στο Βατοπέδι τον λάτρευαν. Πού να ξαναβρούν τέτοιον άνθρωπο, τέτοιον καλλιεργημένο μοναχό; Δεν τον άφηναν με κανένα τρόπο.

Αναγκάσθηκε τότε να πάη στον ονομαστό Πνευματικό παπα-Νήφωνα, πού άσκήτευε στην Βατοπεδινή Σκήτη και να ζητήοη την συμβουλή του. Κι έτσι έμεινε στο μοναστήρι για την υπακοή, όσο κι΄ αν αυτό του φαινόταν σκληρό, όσο κι΄ αν επιθυμούσε άλλη τακτοποίησι… Η παραμονή του εκεί ήταν μία πράξις θυσίας και δεν μπορούσε παρά να την ευλόγηση ο Κύριος.

Οι Επίτροποι της μονής του ανέθεσαν το αρχονταρίκι. Πολύ συνετά, γιατί οι επισκέπτες θα είχαν πολλά να ωφεληθούν από ένα τέτοιον αρχοντάρη. Το πολυσύχναστο αρχονταρίκι του Βατοπεδίου γνώρισε τότε ιστορικές ημέρες. Εκτός από την καθαριότητα και την τάξι, η ανάγνωσις στην Τράπεζα, η κοινή προσευχή, οι πνευματικές συζητήσεις έδωσαν έναν άλλο τόνο. Σιγά-σιγά ο ξενώνας του ιδιορρύθμου μοναστηριού πήρε χρώμα Κοινοβίου. Και ο γερο-Δανιήλ, με την γλυκειά και συγχρόνως σοβαρή μορφή του, εκπροσωπούσε άριστα τον αγιορείτικο μοναχισμό στα μάτια των ξένων. Πολλοί προσκυνητές τον θεωρούσαν μάλιστα ηγούμενο!

Τον τελευταίο καιρό της παραμονής στο Βατοπέδι ταξίδεψε μέχρι την πατρίδα του την Σμύρνη για κάποια ειδική αποστολή της μονής. Χρειάσθηκε να μείνη εκεί εννέα μήνες. Οι συμπατριώτες του καμάρωναν γιατί έβγαλαν ένα τέτοιο πνευματικό ανάστημα. Και πόσες ψυχές δεν βρήκαν κοντά του κατανόησι, φως, προσανατολισμό… Ο Μητροπολίτης Μελέτιος είχε βέβαια ακούσει από μακρυά πολλά για τον γερο-Δανιήλ. Τώρα όμως πού η προσωπική γνωριμία του βεβαίωσε «του λόγου το ασφαλές», ήταν ενθουσιασμένος και του πρότεινε να τον κρατήση κοντά του, να τον κάνη βοηθό Επίσκοπο. Εκείνος ευχαρίστησε, αλλά δεν δέχθηκε την πρότασι.

— Δεν θεωρώ τον εαυτό μου άξιο για Ιερωσύνη, Σεβασμιώτατε, του είπε. Ούτε πάλι μπορώ ν΄ αποχωρισθώ το περιβόλι της Παναγίας. Έχω δώσει υποσχέσεις…

Αλλά κι΄ αν δεχόταν να μείνη στον κόσμο τί θα κέρδιζε αλήθεια; Φήμη, τιμές, αξιώματα; Είναι τόσο ψεύτικα όλ΄ αυτά, τόσο φευγαλέα και τόσο επικίνδυνα όταν δεν ύπάρχη το υπόβαθρο του θείου θελήματος. Αλλ΄ αν γινόταν Επίσκοπος, δεν θα εργαζόταν για τον Χριστό; Ασφαλώς. Δεν είχε όμως τέτοια πληροφορία, δεν είχε φανερή επέμβασι του Θεού για να τον πείση ότι πρέπει να επωμισθή τέτοιο αξίωμα. Το θέλημα του Κυρίου πίστευε ότι ήταν να ζήση στην αφάνεια και την ταπείνωσι ενός απλού καλόγερου. «Έκαστος εφ΄ ω ετάχθη». «Την αγαθήν μερίδα εξελέξατο» και απέφευγε τις πολλές μέριμνες, πού όταν απορροφήσουν τον εργάτη, τον κάνουν να αμελήση την ψυχή του – πράγμα θλιβερό και για τον εαυτό του και για τους άλλους. Ο γερο-Δανιήλ διψούσε, διψούσε φλογερά για ένα μόνο μεγαλείο. Γι΄ αυτό προτίμησε το σκαμνάκι του στα Κατουνάκια και όχι θρόνους, την τελευταία θέσι του μοναχού και όχι πρωτοκαθεδρίες. Διψούσε για το μεγαλείο, πού το προσδιώρισε έτσι ο Κύριος: «Όστις θέλει εν υμίν μείζων είναι έστω πάντων διάκονος».

Μετά από πολλά χρόνια, δεδομένης αφορμής, έγραφε ο γερο-Δανιήλ σ΄ ένα έμπιστο πνευματικό του τέκνο: «…Δια να σέβωμαι τους πάντας και να εκκόπτω το οικείον θέλημα και φρόνημα, ουδέποτε με αφήκεν η Κυρία Θεοτόκος να αγαπήσω τας του κόσμου διατριβάς, και να αγαπώ τας ματαίας δόξας και φαντασίας, καίτοι μοι παρουσιάσθησαν αφορμαί Ιερωσύνης και Ηγουμενικαί προτιμήσεις, και δι΄ αυτό εμάκρυνα φυγαδεύων και ηυλίσθην εν τη ερήμω, όπου ήδη το 45ον έτος έχω, μη θέλων να ίδω τας του κόσμου διατριβάς» (22-9-1926. Προς Νικόλαον Ρέγκον).

Πηγές: †Αρχιμ. Χερουβείμ, «Δανιήλ ο Κατουνακιώτης»

Κεφάλαιο: «Στο Βατοπέδι», σελ.:24-27, 

Σειρά «Σύγχρονες Αγιορείτικες Μορφές», Τ. 4

Εκδόσεις Ιερἀς Μονής Παρακλήτου, 

Ωρωπός Αττικής, Ἐκδοσις β΄, 1979

&

«Θαύματα της Αγίας Ζώνης», 

σελ.:35-36, έκδοσις β΄ επαυξημένη

Έκδοσις Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, Άγιον Όρος 2008

http://vatopaidi.wordpress.com

1860 - Δανιήλ Κατουνακιώτης (7)

 Προηγούμενα  (1), (2), (3), (4), (5), (6)

.......Προικισμένος ο γερο-Δανιήλ με έκτακτη ευφυΐα και δίψα μαθήσεως κατέφαγε τα πατερικά βιβλία και εσύλησε τους θησαυρούς του Πνεύματος. Είχε πάλι την ευτυχία να γνωρίσει άνδρες με πολλήν οσιότητα – από τον μπαρμπα Αναστάση μέχρι τον Πατριάρχη Ιωακείμ και τον Όσιο Αρσένιο, εναρέτους πατέρες του Όρους – και να ωφεληθεί από την πλούσια πνευματική τους πείρα. Επίσης τα τριάμισυ χρόνια της ησυχίας τον επλούτισαν. Έτσι ο ορίζοντας της ψυχής του καθάρισε, και η σοφία του Θεού, η «ευπρεπεστέρα ηλίου» κατεσκήνωσε μέσα του. Και δεν απέμεινε παρά να τεθεί στην υπηρεσία της αγάπης.

Όταν έρχονταν στο Άγιον Όρος υψηλά και επίσημα πρόσωπα, όπως κάποτε λ.χ. ήρθαν απεσταλμένοι του Τσάρου, για να γνωρίσουν σοφούς και ενάρετους μοναχούς, συνιστούσαν δύο: τον γερο-Δανιήλ και τον γερο-Καλλίνικο τον ησυχαστή. Εκείνοι ήσαν οι γνωστές, κατά κοινήν ομολογία, προσωπικότητες του Όρους.

«Με την οσιακήν του ωχρόλαμπρον αίγλη της μορφής του, με την μιξοπόλιον γενειάδα του, με την υπόξανθον κόμην του και τους γλαυκούς πως οφθαλμούς του»   - όπως τον περιγράφει ο πνευματικός του γυιός – καθόταν υπομονετικά και με «πραότητα αρνίου» ν’ ακούσει προβλήματα αγιορειτών πατέρων και ευλαβών προσκυνητών και ολοπρόθυμος να τους μεταδώσει κάτι από τις γνώσεις του και την πνευματική του πείρα.

Πόσοι και πόσοι μοναχοί, που είχαν πέσει σε διάφορες πλάνες από άγνοια ή από πνεύμα υπερηφανείας, σώθηκαν χάρις στην επέμβαση του γερο-Δανιήλ! Σ’ αυτόν τον ερημίτη υπήρχε, πράγματι, όπως και στον ομώνυμό του Προφήτη Δανιήλ, «Πνεύμα περισσόν… και φρόνησις και σύνεσις… συγκρίνων ενύπνια… και λύων συνδέσμους» (Δανιήλ ε’ 12).

Στην Στίκα της Βορείου Ηπείρου ζούσε ο Δήμος. Ήταν ένας καλός Χριστιανός με απλοϊκή πίστη, χτίστης στο επάγγελμα. Μια νύχτα ονειρεύθηκε πως κάπου υπήρχε θαμμένος στη γη ένας Ναός. Ξεσήκωσε λοιπόν όλους τους συμπατριώτες του να πάρουν αξίνες και φτυάρια και ν’ αρχίσουν τις ανασκαφές. Έσκαψαν και έφεραν σε φως την Εκκλησία. Γεμάτος ικανοποίηση ο Δήμος καμάρωνε για το κατόρθωμά του και απολάμβανε με ευχαρίστηση τον θαυμασμό όλων. Και όταν ο πονηρός λογισμός του ψυθίριζε «Ε, Δήμο, εσύ είσαι σπουδαίος άνθρωπος, εσύ είσαι ο εκλεκτός του Θεού…», τον δεχόταν χωρίς αντιρρήσεις.

Σαν χτίστης που ήταν, βρέθηκε αργότερα να δουλεύει στο Άγιον Όρος σε κάποια οικοδομική εργασία της Ι. Μονής Βατοπεδίου.

Στο Βατοπέδι τιμάται πολύ ο Όσιος Ευδόκιμος. Για την ζωή του δεν διέσωσε τίποτε η ιστορία, τα λείψανά του όμως που ανεκαλύφθησαν τυχαία το 1840 στο Κοιμητήριο της Μονής είναι χαριτόβρυτα και θαυματουργά. Ο Δήμος έδειξε μεγάλη ευλάβεια στον Όσιο και άρχισε να πιστεύει πως και ο Όσιος εξ ίσου τον περιβάλλει με ξεχωριστή εύνοια. Αφού δε η παράδοσις δεν ανέφερε τίποτε για την καταγωγή του, ο Δήμος φαντάστηκε πως κι εκείνος κατάγεται από την Αλβανία.

-Ο Όσιος είναι Αρβανίτης, όπως εγώ, άρχισε να διακηρύττει.

-Μα πού το ξέρεις;

-Αρβανίτης είναι. Δεν βλέπετε το κεφάλι του που είναι πίττα; Άλλωστε, όταν μια νύχτα μ’ ένα κομποσκοίνι μου τον παρακάλεσα να μου πει για την πατρίδα του, μου παρουσιάσθηκε ολοζώντανος. «Είμαι Αρβανίτης, είμαι από την Στίκα, είμαστε και συγγενείς…» είπε.

Οι πατέρες υποψιάσθηκαν πως τον είχε πλανέψει ο διάβολος.

-Όταν σου παρουσιασθεί πάλι, να κάνεις τον σταυρό σου, του είπαν. Και αν είναι ενέργεια του πονηρού, θα εξαφανησθεί αμέσως.

Ήταν όμως αργά. Ο διάβολος είχε κατακτήσει την καρδιά του Δήμου και δεν έφευγε εύκολα.

Συνέβη τότε να βρίσκεται στον Άθω και ένας Επίσκοπος, ο Ροδοστόλου Αλέξανδρος. Του ανέφεραν για την αξιοπερίεργη περίπτωση του Δήμου και ζήτησαν τη γνώμη του. Εκείνος τον είδε και κατέληξε στο συμπέρασμα πως τα οράματα προέρχονται από το Θεό.

-Αφού ο Δήμος ευχαριστείται στα κομποσκοίνια και στους σταυρούς, ο εμφανιζόμενος ανήκει στο Θεό.

Και ο Δήμος υπερηφανευόταν γιατί και ένας Δεσπότης επεκύρωσε τη γνησιότητα των οραμάτων του. Αργότερα παρουσίασε ογκώδες βιβλίο γεμάτο υπερφυσικά μυστήρια: Αποκαλύψεις, προφητείες για το μέλλον, πόλεμοι, ερχομός του Αγίου Κωνσταντίνου, σημεία και τέρατα… όλα τα εύρισκες συγκεντρωμένα εκεί.

-Μα δεν μπορεί να είναι του Θεού όλη αυτή η ιστορία! Εδώ υπάρχει σύγχυσις και παραλήρημα. Τι περίεργα πράγματα είναι αυτά! έλεγαν μεταξύ τους οι πατέρες.

-Δεν ρωτάμε και το γερο-Δανιήλ; Αυτός θα μας λύσει το πρόβλημα.

Πήραν λοιπόν μαζί τους τα χειρόγραφα του Δήμου και ξεκίνησαν.

Ο γερο-Δανιήλ μόλις διάβασε τις πρώτες σελίδες, διεπίστωσε την πραγματικότητα.

-Εδώ χορεύουν οι διάβολοι! είπε.

Συνέταξε ένα σχετικό κείμενο, με αγιογραφικά και πατερικά χωρία και επιχειρήματα, και το έστειλε στο Βατοπέδι. Δεν υπήρχε πια η ελάχιστη αμφιβολία για την πλάνη. Όταν όμως πληροφορήθηκε ο Δήμος την απάντηση, έγινε έξαλλος. Αγριεμένος φώναζε στα αρβανίτικα:

-Ορέ, ορέ, Ντεσπότης τόπε, όρε Πρίφτ!!!

Δηλαδή, αφού ένας Δεσπότης, αφού τόσοι Ιερείς παραδέχτηκαν ότι είναι από το Θεό, πώς ετόλμησε αυτός να τα αρνηθεί!

Ο γερο-Δανιήλ δεν αρκέσθηκε στη διάγνωση μόνο, αλλά η αγάπη του τον οδήγησε στην προσευχή. Και το αποτέλεσμα ήταν να σταματήσουν οι αποκαλύψεις.

Αργότερα, κατόρθωσαν οι Πατέρες να φέρουν το Δήμο στα Κατουνάκια. Ο γερο-Δανιήλ τον δέχθηκε με αγάπη. Όταν όμως άρχισε να του αποδεικνύει ότι ο δήθεν Όσιος Ευδόκιμος, που έβλεπε, ήταν καμουφλαρισμένος διάβολος, δεν άντεξε στο φως της αλήθειας. Πετάχτηκε ορθός και οργισμένος φώναζε:

-Ορέ, ορέ Ντεσπότης τόπε, ορέ, ορέ Πρίφτ…!

Ωστόσο αναγκάσθηκε από τα πράγματα να βρει το σωστό δρόμο γιατί ο διάβολος από τότε που αποκαλύφθηκε δεν έκανε πλέον την εμφάνισή του. Οι πατέρες όλοι επείσθηκαν πλέον για την πλάνη και ο ίδιος ο Ροδοστόλου έστειλε συγχαρητήρια στο γερο-Δανιήλ για την επιτυχία του.

Πράγματι, όπως το είπε ο Απόστολος Παύλος, ο διάβολος «μετασχηματίζεται εις άγγελον φωτός», και αλίμονο σ’ εκείνον που θα ξεγελασθεί από την εξωτερική λάμψη.

 «Ένας αμαρτωλός εύκολα μπορεί να μετανοήσει, αλλά ένας πλανεμένος δύσκολα, εκτός αν ξεσκεπασθεί ο διάβολος. Αυτός έχει την αδυναμία, μόλις φανερωθεί, να φεύγει» έλεγε συχνά ο γερο-Δανιήλ.

Σ’ εκείνους που με τη βοήθεια του γέροντος σώθηκαν από πλάνη, συγκαταλέγεται κι ένας δάσκαλος από την Κέρκυρα, που καθώς έλεγε, είχε στενή συνεργασία με τον… Άγιο Σπυρίδωνα.

Ο άνθρωπος αυτός είχε ανακατέψει την Χριστιανική πίστη με τον Πνευματισμό και με την πλάνη. Πίστευε πως μπορούσε να κάνει καταπληκτικά θαύματα. Και όλος ο κόσμος είχε να συζητεί για το πρόσωπό του. Τον ήξεραν πολύ καλά και οι γιατροί και τα νοσοκομεία.

Το πονηρό πνεύμα του παρουσιαζόταν με τη μορφή του Αγίου Σπυρίδωνος. Τον προέτρεπε να κρατά στην προσευχή του μία αναμμένη λαμπάδα. Και όταν η λαμπάδα τελειώνει και αρχίζει να καίει το χέρι του, να μην τη σβήνει, αλλά να κάνει υπομονή διότι πρόκειται για μαρτύριο. Και να μην κοινωνεί στην Εκκλησία, αλλά να γλύφει την ύλη που τρέχει από το κάψιμο του χεριού, διότι αυτή ισοδυναμεί με τη θεία Μετάληψη. Καταλαβαίνει κανείς τι εγκαύματα και παραμορφώσεις παρουσίαζαν τα χέρια του.

Επίσης σε εκδρομές με τους μαθητάς του έκανε προσευχή με αποτέλεσμα να ανεβάζει και να κατεβάζει τα σύννεφα και να δημιουργεί βροχή. Δεν μπορούσαν όμως να ωφεληθούν οι μαθηταί, διότι μετά από την προσευχή και τα «θαύματα» έλεγε διάφορες ανοησίες.

Ο άνθρωπος αυτός, όταν πια αχρηστεύθηκαν τα χέρια του από τα εγκαύματα, αναζήτησε κάποιον για να τον σώσει. Έφθασε ως τα Κατουνάκια. Ο Γέροντας του είπε πως διακρίνονται τα θαύματα του Θεού από τα θαύματα του διαβόλου. Τον απήλλαξε από τη σατανική κυριαρχία.

Θεράπευσε επίσης ένα Καλαβρυτινό, που με δαιμονική συνεργία γνώριζε από στήθους το Ευαγγέλιο και πατούσε στη φωτιά, χωρίς να καίγεται. Ακόμη και ένα μοναχό του Ρωσικού, που έκανε 3.000 μετάνοιες την ημέρα. Αλλά με τον τελευταίο αυτόν αξίζει να ασχοληθούμε περισσότερο.

Όταν ο γερο-Δανιήλ ήταν στο Ρωσικό, παρατηρούσε πως όποιος μοναχός που ασκήτευε σ’ ένα κάθισμα έξω από το μοναστήρι, παρίστανε τον μεγάλο ασκητή. Έκανε μεγάλες νηστείες, φορούσε τα πιο άθλια ρούχα, γύριζε ξυπόλητος ακόμα και το χειμώνα κ.λ.π. Μεταξύ των άλλων, ενώ ο κανόνισμος προβλέπει 300 μετάνοιες την ημέρα, αυτός έκανε 3.000. Οι άλλοι λοιπόν μοναχοί τον εθαύμαζαν.

-Αυτός είναι πραγματικός καλόγερος. Αυτός είναι ασκητής με τα όλα του, έλεγαν.

Ο π. Δανιήλ, παρ’ όλο που ήταν νεότερος τότε, δεν έδειχνε ενθουσιασμένος. Με το διορατικό του βλέμμα διέκρινε μια κατάσταση κάθε άλλο, παρά θεάρεστη. Διεπίστωσε μάλιστα πως στην πόρτα της Καλύβης του υπήρχε κάποιο άνοιγμα, που επέτρεπε στους διαβάτες να βλέπουν μέσα για να επαινούν τη μεγάλη του άσκηση.

Η αγάπη τον έσπρωξε ν’ αναφέρει την υπόθεση στον ηγούμενο, ώστε να σωθεί ο αδελφός από την πλάνη. Τότε ο ηγούμενος ξεκίνησε για την Καλύβη του «υπερασκητού»!

-Πώς τα περνάς εσύ εδώ, πάτερ;

-Με την ευχή σου γέροντα, καλά. Αγωνίζομαι και κλαίω τις αμαρτίες μου.

-Μόνο που δεν ήρθες καμιά φορά να μου πεις τους λογισμούς σου.

-Τι να σου πω, γέροντα; Τα ξέρεις. Είμαι ένας αμαρτωλός που αγωνίζομαι.

-Τι αγώνα έχεις; Δεν μου λες, κάνεις καμιά γονυκλισία;

-Ναι, γέροντα, κάνω μερικές.

-Πόσες;

-Να με την ευχή σου 3.000 την ημέρα.

-Πώς; Γιατί 3.000; Ποιος σου έδωσε ευλογία για τόσες; Όχι, δεν θα ξανακάνεις 3.000. Τι θέλεις να παραστήσεις; Τον «υπερασκητή»; Στο εξής μόνο πενήντα. Έτσι δε θα σε πιάνει και υπερηφάνεια.

Ο γέροντας έφυγε. Η τομή είχε γίνει και το απόστημα παρουσιάσθηκε αμέσως με όλη του τη δυσοσμία. Συνέβη κάτι το ανέλπιστο:

Ο άλλοτε «μέγας και τρανός» ασκητής πήρε στροφή εκατόν ογδόντα μοιρών. Γονυκλισίες δεν μπορούσε να κάνει ούτε πενήντα! Αντί για κουρελιάρικα ρούχα φορούσε τώρα ό,τι πολυτελέστερο υπήρχε. Η φτωχική του τράπεζα γνώρισε τα εκλεκτότερα φαγητά.

Όπως ήταν φυσικό, οι άλλοι πατέρες έτριβαν τα μάτια τους. Τότε πια κατάλαβαν πως οι υπέρμετρες ασκήσεις του οφείλονταν σε πνεύμα υπερηφανείας. Έτσι μπορούσε να εξηγηθεί και η καταπληκτική μεταβολή, γιατί το πνεύμα αυτό της πλάνης κυνηγάει τα άκρα. Τα άκρα, τα περισσά και τα υπέρμετρα, σύμφωνα με την πατερική σοφία «των δαιμόνων εισί».

http://anavaseis.blogspot.gr

1526 - Δανιήλ Κατουνακιώτης (6)

 Προηγούμενα  (1), (2), (3), (4), (5)

Μία επιστολή του 1907

Η επιστολή αυτή αποστέλλεται «Προς τον τελειόφοιτον της εν Χάλκη θεολογικής Σχολής κ. Γεώργιον Παπαγεωργιάδην, Διδάσκαλον της Βατοπεδίου Σχολής».

«Τω λίαν μοι αγαπητώ κ. Γεώργιω Παπαγεωργιάδη εκ ψυχής κατασπαζόμενος ήδιστα προσαγορεύω!»

Υπτίαις χερσί κομισάμενος και αναγνούς μετά προσοχής και άκρας μου ευχαριστήσεως την περισπούδαστόν μοι Αυτής επιστολήν, ου μην δε, και τους εν τοις εσωκλείστοις φύλλοις, επί τη κηδεία του αειμνήστου Δ. Βερναρδάκη, εκφωνηθέντας λόγους, υπερήσθην τω Πνεύματι, ειδώς μετ’ εκλπήξεως και άκρας ευχαριστήσεως τα υπερφυή, ούτως ειπείν, πλεονεκτήματα της εξόχου ευφυΐας του μεγάλου τούτου ανδρός, τον οποίον η θεία πρόνοια επαρουσίασεν εις την καθ’ ημάς γενεάν όπως κλείση τα Ελληνικά γράμματα και αναδείξη αυτόν άλλον Ευριπίδη και κριτικώτατον Φώτιον, κατά την φαντασίαν, κρίσιν και εμβρίθειαν και διεγείρη πάντας τους φιλοθέους και ευσεβείς αυτού εγκωμιαστάς εις δόξαν και έπαινον Αυτού του Πανάγαθου Θεού, όστις κατά καιρούς ανατέλλει τοιούτους φωστήρας, οίτινες ομολογουμένως λαμβάνουσι τας μαρμαρυγάς της σοφίας παρ’ Αυτού του χορηγού των φώτων, κατά το «παν δώρημα τέλειον, άνωθεν εστί καταβαίνον εκ του Πατρός των φώτων».

Εάν, αγαπητέ μου, η απαράμιλλος γονιμότης του πνεύματος και έξοχος ευφυΐα και όσα άλλα υπερφυή πλεονεκτήματα εκόσμουν τον αοίδιμον τούτον άνδρα ήτο της παρομαρτούσης φύσεως πλεονεκτήματα, τότε ήθελον πολλοί τοιούτοι αναφαίνεσθαι, καθόσον, πόσοι ερασταί της σοφίας και των γραμμάτων καταβάλλωσιν άπειρους αγώνας και προσπαθείας όπως αναδειχθώσι τοιούτοι φιλόσοφοι; Εν τούτοις όμως ουδείς εξ αυτών ικανοποιεί τας προσδοκίας του.

Εκ των ειρημένων κατάδηλον γίνεται ότι η πλουτοποιός χάρις του Παναγίου Πνεύματος, εις έκτακτα τοιαύτα πρόσωπα επιδαψιλεύει από μικράς ηλικίας τοιαύτην σοφίαν και γονιμότητα Πνεύματος, προνοών πανσόφως τας κατ’ ακολουθίαν ωφελείας ας θα μεταδώσωσιν ούτοι ως θεόσοφοι άνδρες εις τα γράμματα και την Εκκλησίαν.

Και επειδή ο αείμνηστος ούτος διδάσκαλος επλεόνασε το τάλαντον της σοφίας του διά μέσου των ορθοδόξων φρονημάτων, και υπερήλασε και αυτούς σοφωτέρους των Ευρωπαίων τους εγκαυχωμένους επί προόδω, κατά τε την μάθησιν και εμβρίθειαν, διά τούτο οφείλομεν άπαντες ημείς οι Έλληνες και ευσεβείς Χριστιανοί γεραίρειν αυτόν και παρακαλείν τον Ύψιστον υπέρ αναπαύσεως της μακαρίας αυτού ψυχής, ην, είθε κατατάξη ο Κύριος μετά των θεραπόντων δούλων Αυτού. Αμήν.

Συν τούτοις παρακαλώ, όπως μοι αποστείλητε εν καιρώ τω προσήκοντι, και τους λοιπούς εγκωμιαστικούς λόγους, όταν, καθ’ α μοι γράφετε τους οικονομίσητε…

Κατά συνέπειαν δεν είδον να μοι γράφητε, εάν η Εκκλησία και η οικία ετελείωσαν. Εις απάντησιν σπεύδω εμπιστευτικώς να Σας γνωρίσω ότι ένεκα του επικειμένου χρέους και της δυσχερείας των οικονομικών μου, εις αυτήν ταύτην την κατάστασιν ευρίσκεται η οικοδομή καθώς την είδατε, εκτός τριών μόνο δωματίων και της τραπέζης, τα οποία μόλις ο Στέφανος ετελείωσε, και δια το σουβάτισμα αυτών του τε νάρθηκος της Εκκλησίας και των ταβανίων ηναγκάσθην να προσκαλέσω δύο μαστόρους, εις ους εκτός των φαγητών όπου τους έτρεφον, τους εμέτρησα συγχρόνως και δέκα οθωμανικάς λίρας.

Υπό το κράτος τοιαύτης στεναχωρίας διατελών αναγκάζομαι δι’ όλης της ημέρας να εργάζωμαι και μόνος μου, τούτο μεν προς απότισιν του χρέους, τούτο δε και προς εξοικονόμησιν των προς τροφήν και συντήρησιν της συνοδείας  μου και πολλών άλλων φιλοξενουμένων αδελφών, απολύτως αναγκαίων μέσων.

Πλην ας έχη μυριάκις δόξαν ο Πανυπεράγαθος Κύριος, και μολονότι διατελώμεν εις μέρος απαράκλητον και δεν έχομεν την ελάχιστην απολαβήν ή εξωτερικήν παραμυθίαν, ούτε από το ησυχαστήριόν μας ούτε αλλαχόθεν, πάλιν εφέτος εξώφλησα εκτός των εξόδων, 42 λίρας οθωμανικάς, και τούτο βεβαίως εκ του ταπεινού εργοχείρου ημών.

Η απασχόλησις αυτή με θλίβει περισσότερον, διότι ήδη ήτο καιρός να ησυχάσω και χρησιμοποιήσω τον καιρόν μου, τώρα μοι παρουσιάσθησαν οι τοιούτοι πειρασμοί και στεναχωρίαι, πλην ευλογητός ο Θεός, έχω πεποίθησιν να επιτύχω του ποθουμένου.

Και επειδή δεν μοι επαρκεί ο καιρός να τελειοποιήσω την περί Μοναχικής αγωγής μικράν πραγματείαν μου, δια τούτο ζητώ συγγνώμην δια την βραδύτητα της αποστολής αυτής, την οποίαν προσεχέστερον θα Σας αποστείλω, και πιστεύω να ικανοποιηθώσιν οι περί αυτής Πόθοι Σας, και μη νομίσητε ότι κατέβαλα κόπον δια να συλλέξω ύλην, και ικανοποιήσω απλώς τον διαληφθέντα φίλον σας, όστις πρόκειται να γράψη περί του ζητήματος τούτου, διότι εάν επρόκειτο περί τούτου, ήθελον τον παραπέμψη εις τους Πατέρας της Εκκλησίας εν τη Πατρολογία, όσοι δηλ. έγραψαν περί του ρηθέντος ζητήματος, αλλά κυρίως την πραγματείαν μου ταύτην την γράφω δι’ Υμάς, δια να λάβητε τας αλανθάστους περί Μοναχικώ ορίζοντι, την οποίαν πολλοί παρεξηγώσιν. Εάν δε ο ειρημένος φίλος ερανισθή εξ αυτής τας καταλλήλους πηγάς και συνεπώς μελετήση και εις όσα χωρία της Γραφής τον παραπέμπω, πιστεύω να επιτύχη.

Τα ταπεινά μου σέβη εκλιπαρώ θερμώς διαβιβάσατε τω τε Αγίω Προϊσταμένω κ.κ Ανθίμω και τω κλεινώ μοι Προηγουμένω κ. Γερμανώ. Ο Ιερομόναχος Αθανάσιος μετά της λοιπής συνοδείας μου Σας κατασπάζονται εν Κυρίω.

Της Υμετέρας Ελλογίμου κορυφής όλως υμέτερος Δανιήλ Μοναχός αγιογράφος. Κατουνάκια τη 12 Μαρ. 1907

Υ.Γ. Παρακαλώ να μοι οικονομήσητε τον β’ τόμον της Συμβολικής Μεσολωρά ος, εξεδόθη δαπάνη της Ιεράς Μονής Βατοπεδίου, ως ο ίδιος συγγραφεύς αυτών δηλοί εν τω προλόγω του παραρτήματος της Συμβολικής του.

Ο ίδιος».

Περιττεύει να ειπούμε ότι μελετώντας προσεκτικά μία επιστολή μπορείς να γνωρίσεις κατά τον πιο άμεσο και ζωντανό τρόπο τη ζωή, τα προβλήματα, τον χαρακτήρα και την προσωπικότητα του αποστολέως.

http://anavaseis.blogspot.gr

1518 - Δανιήλ Κατουνακιώτης (5)

Προηγούμενα  (1), (2), (3), (4)

Ο κόκκος του σινάπεως εβλάστανε ημέρα με την ημέρα, χρόνο με το χρόνο και «ηύξησε και εγένετο εις δένδρον μέγα». Ψυχές που λαχταρούσαν μια ζωή ανώτερη, έφευγαν την κοσμική σύγχυση. «Επιποθούσαν τον Θεόν τον ζώντα». Κι έτρεχαν στην έρημο. Πήγαιναν να σκύψουν πρόθυμα τον αυχένα τους στην υπακοή του γερο-Δανιήλ.

Στους δύο πρώτους υποτακτικούς προστέθηκαν οι Μικρασιάτες  π.Δανιήλ και π.Στέφανος, ο Ηπειρώτης π.Μελέτιος, ο Βορειοηπειρώτης π.Δαμασκηνός, ο π.Κωνσταντίνος από τη Μυτιλήνη, ο π.Γεράσιμος από την Αθήνα, ο π.Γερόντιος και ο π.Νήφων. όσο κι αν η ζωή στα Κατουνάκια είχε σκληρές απαιτήσεις, αυτοί δεν τις υπελόγισαν. Τους είλκυε η αρετή και ο αγώνας και η διάκρισις ενός ανθρώπου του Θεού…

Ένας άνθρωπος του Θεού, ένας άνθρωπος, που απαρνήθηκε τον εαυτό του και σήκωσε το σταυρό του για ν’ ακολουθήσει τον Εσταυρωμένο, είναι ένα κεφάλαιο, μία μεγάλη αξία. Ένας μόνο άνθρωπος, μία σταυρωμένη για τον Ιησού ψυχή, είναι αυτός ο ίδιος ο Χριστός, που διαιωνίζεται μέσα στους αγίους Του. «Χριστώ συνεσταύρωμαι˙ ζω δε ουκέτι εγώ, ζη δε εν εμοί Χριστός» διακηρύσσει ο Απ. Παύλος.

Γύρω λοιπόν από ένα τέτοιο άνθρωπο, σαν το γερο-Δανιήλ, συσπειρώθηκαν όλες οι ψυχικές και σωματικές δυνάμεις των αδελφών.

Μεγάλωσαν την Καλύβη τους, κουβαλώντας νερό από τη Σκήτη της Αγ. Άννης, φύτεψαν ελιές και καλλιέργησαν ένα μικρό κήπο, για τα καλοκαιρινά κυρίως. Στην ανέγερση του Ναού, που αποπερατώθηκε το 1905, τους ενίσχυσε πολύ ο ξακουστός για την οσιότητά του Ιερομόναχος Κοδράτος της μονής Καρακάλλου, άλλη μεγάλη σύγχρονη αγιορείτικη μορφή, στην οποία, ως γνωστόν, έχουμε αφιερώσει το όγδοο τεύχος των «Σύγχρονων Αγιορείτικων Μορφών». Και την πρωτοχρονιά του 1906 έπειτα από αγρυπνία, όπου είχαν συρρεύσει πολλοί μοναχοί, έγιναν τα εγκαίνια του Ναού από τον Μητροπολίτη Κάσου και Καρπάθου Νείλο.

Ο ιδρώτας και οι κόποι των αδελφών ευοδώθηκαν. «Αναπαυτικότατη καλύβη διώροφος ηγέρθη με κελλία, αίθουσαν υποδοχής και αίθουσαν ζωγραφικής, με στοάν θεαματικότατην προς το ευρύ πέλαγος και με ένα πάγκαλλον ναόν εις το άνω πάτωμα, εις μνήμην των οσίων Πατέρων των εν Άθω λαμψάντων, χάρμα και στόλισμα του πετρώδους εκείνου και άγονου βουνού, ωσάν ένα πάλλευκον ούτως ειπείν κρίνον, όπου από την ξηράν πέτραν ανεφύη ευωδιάζον αγιότητα και γαλήνην» (Μωραϊτίδης).

Πρέπει να σημειωθεί ότι καθ’ όλην τη διάρκεια των οικοδομικών εργασιών, παρουσιάζονταν τα πιο απίθανα εμπόδια και σκάνδαλα. Ο εχθρός δεν τις ήθελε αυτές τις οικοδομές. Μεταξύ των άλλων κατηγορήθηκε ο γερο-Δανιήλ στην Μ.Λαύρα, την κυρίαρχο Μονή, ότι τα οικήματα αυτά πρόκειται να εξυπηρετήσουν τα προπαγανδιστικά σχέδια των Ρώσων!

Κάποτε, τόσο πολύ κορυφώθηκαν οι πειρασμοί, ώστε η συνοδεία ετοιμαζόταν να εγκαταλείψει τα Κατουνάκια. « Πικρία και στενοχωρία μας περιεκύκλωσε – όπως σημειώνει κάπου ο πρώτος υποτακτικός του γερο-Δανιήλ – και δεν ηξεύρομεν πού να καταφύγωμεν και εις ποίον να στηριχθώμεν. Τα πάντα σκοτεινά, τα πάντα απελπιστικά». Στο τέλος όμως ο πειραστής καταισχύνθηκε. Και πολλά από τα εμπόδια κατά θαυμαστό τρόπο απέβησαν πολύ ευεργετικά, όπως θα ιδούμε στη συνέχεια.

Το 1904 απεφασίσθη να χτισθεί μεγάλη οικοδομή. Και ο αρχιτεχνίτης Μαστρογεώργης, Αλβανός στην καταγωγή, άρχισε να βάζει τα θεμέλια. Τότε εξ αιτίας κατηγοριών και συκοφαντιών η Λαύρα απέσυρε την άδεια και η εργασία διεκόπη επί έξι μήνες. Όταν εδόθη πάλι η άδεια, ο Μαστρογεώργης ήταν απασχολημένος αλλού, και ανέλαβε την εργασία ο Μαστροβασίλειος, Αλβανός και αυτός, που εργαζόταν στο Ρωσικό Σεράγι στις Καρυές.

Επρόκειτο για εκλεκτό άνθρωπο και άριστο τεχνίτη. Αυτός μελέτησε προσεκτικά το έδαφος, όπου ο προηγούμενος τεχνίτης είχε τοποθετήσει τα θεμέλια, και το βρήκε ακατάλληλο. Κατεδάφισε ό,τι είχε χτισθεί και έσκαψε δυόμιση μέτρα πιο βαθειά μέχρις ότου βρήκε στερεά πέτρα. Έτσι η μεγάλη οικοδομή θεμελιώθηκε με κάθε ασφάλεια και στερεότητα.

Και επί πλέον δημιουργήθηκε ένα αρκετά ευρύχωρο υπόγειο, απαραίτητο για αποθήκη. Πρόκειται για θαύματα της θείας Πρόνοιας. Από τα ενάντια να προκύπτουν τα ενάντια! Ανεξιχνίαστα τα κρίματα του Κυρίου!

Ανάμεσα στις δοκιμασίες που εγνώρισε ο γερο-Δανιήλ στα Κατουνάκια ήταν και ο παρ’ ολίγον θάνατος του υποτακτικού του Αθανασίου. Τι είχε συμβεί;

Είχαν περάσει τέσσερα έτη από τότε που ο π. Αθανάσιος κατετάγη στην υπακοή του Γέροντος. Κάποια ημέρα ένας φίλος μοναχός τους έφερε δύο τσιπούρες – φαγητό άγνωστο στη σκληρή ασκητική ζωή της ερήμου. Μία ευφρόσυνη παρένθεσις μέσα στο πενιχρό διαιτολόγιο! Ο π. Αθανάσιος κάθησε στο τραπέζι υπερβολικά κουρασμένος και πεινασμένος. Θέλετε από απροσεξία, θέλετε από συνεργία του εχθρού, με τη δεύτερη μπουκιά ένα μεγάλο κόκκαλο από τη ράχη του ψαριού καρφώνεται οριζόντια μέσα στο φάρυγγά του! Πόνος, σφύξιμο στο λαιμό, δυσκολία στην αναπνοή, ασφυξία!

Ανήσυχος ο Γέροντας παίρνει ένα κερί για να σπρώξει το κόκκαλο. Αλλά τίποτα δε γινόταν. Δίνει στον πάσχοντα κόρα ψωμιού να τη φάγει, μήπως και το παρασύρει. Τίποτε! Καμία λύσις δεν παρουσιαζόταν. Ο θάνατος φαινόταν πλέον βέβαιος. Ο Γέροντας αναλύεται σε δάκρυα. Αλλά παρ’ όλο το φοβερό πρήξιμο, τον εξογκωμένο λαιμό και τα φουσκωμένα μάτια, το απευκταίο αργούσε. Ήρθε το βράδυ, πέρασε η νύχτα, ξημέρωσε η καινούρια μέρα.

Ο γερο-Δανιήλ μέσα σ’ αυτή την τρικυμία έστρεψε την σκέψη του στον Άγιο Παύλο, Πατριάρχη Κων/λεως. Μια ακτίνα ελπίδος έλαμψε στο πρόσωπό του.

- Αθανάσιε, ας κάνουμε μία Λειτουργία στον Άγιο Παύλο τον ομολογητή. Ο Άγιος αυτός έχει χάρη να θεραπεύει όσους πάσχουν στο λαιμό, διότι οι Αρειανοί επειδή παραδεχόταν το ομοούσιον του Υιού προς τον Πατέρα, τύλιξαν και έσφιξαν το ωμόφορό του στο λαιμό και τον έπνιξαν.

Ο π. Αθανάσιος μη μπορώντας να ομιλήσει συγκατάνευσε και άρχισε να ζητεί με πόνο ψυχής τη βοήθεια του Αγίου Πατριάρχου, οπότε του περνάει από το νου μια ιδέα: Να βάλει το δάχτυλό του στο βάθος του φάρυγγος και να τραβήξει προς τα επάνω το κόκκαλο. Τι άραγε θα προέκυπτε με μια τέτοια ενέργεια; Αλλά χωρίς δισταγμό τη θέτει σε εφαρμογή και σώζεται! Το κόκκαλο, δυόμιση πόντους μεγάλο, το κρατάει τώρα στο χέρι του! «Θαυμαστός ο Θεός εν τοις Αγίοις αυτού»! Δεν πρόλαβαν να ζητήσουν τη βοήθεια του Αγίου, και η απάντησις ήρθε αυτοστιγμεί.

Λυτρωμένος από βέβαιο θάνατο ο π. Αθανάσιος θα μπορεί τώρα, μεταξύ των άλλων, να κάνει και περιοδείες, ζητώντας από διάφορα πρόσωπα συνδρομές για τις ανάγκες του Μονυδρίου. Θα μπορεί να κανονίζει την αποστολή και την πώληση των εικόνων. Οι οικοδομές τους είχαν φέρει τόσα χρέη… Και αργότερα στο ημερολόγιό του θα μπορεί να σημειώνει τα αποτελέσματα των προσπαθειών του:

«Συνεισφοραί υπέρ της οικοδομής οίκου και Ναού. Προσέφεραν: Ιωαννίκιος ζωγράφος, γρόσια 22. Παχώμιος Κρής, γρόσια 22, 20. Σπυρίδων ιατρός, γρόσια 120. Παΐσιος Κυδωνιεύς, γρόσια 67, 20. Σκήτη Βατοπεδίου, Ηρωδίων μοναχός, γρόσια 22, 20. Μονή Βατοπεδίου παπα- Αζαρίας, γρόσια 22, 20. Ο Πνευματικός μου πατήρ Ματθαίος Καρακαλληνός, ο δούς μοι τη συμμαρτυρίαν της Ιερωσύνης προσέφερε 50 Ναπολεόνια χρυσά (γρόσια 5.000)… Η πρώτη μου περιοδεία εις το Άγιον Όρος, από την 13 Οκτωβρίου 1904 μέχρι την 30 Οκτωβρίου, συνήγαγε το ποσόν των 7.722 γροσίων».

Μόνο με τέτοιους μόχθους και τρεξίματα μπορεί να μεταβληθεί σε κατοικήσιμη η σκληρή και αφιλόξενη περιοχή των Κατουνακίων.

Το 1928, όταν ο γερο-Δανιήλ βρισκόταν στο ηλιοβασίλεμα πια της ζωής του, οι αδελφοί έφεραν με σωλήνες και από πολύ μακριά πηγαίο νερό στην Καλύβη. Τώρα η Καλύβη του γερο-Δανιήλ έγινε όασις πραγματική για τους οδοιπόρους που έρχονται κουρασμένοι από τον Άγ. Βασίλειο, την Κερασιά, τα Καυσοκαλύβια ή από την Αγ. Άννα. Και ακόμα για τους ασκητές που παίρνουν στη φιλόξενη στέγη της μιαν ανάσα και συνεχίζουν μετά, στην απόλυτη ησυχία της ερήμου, τον τιτάνιο αγώνα τους με το διάβολο.

Περνώντας σήμερα από τα Κατουνάκια βλέπεις μια θαυμαστή δημιουργία. Την άρχισε ο γερο-Δανιήλ πρώτος και τώρα την προχωρούν οι διάδοχοί του, στους οποίους, πιστεύουμε, ότι μαζί με το όνομα άφησε και τη χάρη του. Πράγματι, στην Καλύβη των Δανιηλαίων βρίσκεις μιαν ήσυχη γωνιά της ερήμου, όπου βασιλεύει σιωπηλή ζωή και εργασία αληθινής μυρμηγκοφωλιάς. Και αυθόρμητα ανακράζεις με τον προφήτη Ησαΐα: «Ευφράνθητι έρημος διψώσα, αγαλλιάσθω έρημος και ανθήτω ως κρίνον… Ότι πολλά τα τέκνα της ερήμου μάλλον η της εχούσης τον άνδρα».

http://anavaseis.blogspot.gr